Follow us:

Financiën

Ravijnjaar 2026 afgewend of verplaatst naar 2025?

Het demissionaire kabinet heeft in de voorjaarsnota een aantal maatregelen aangekondigd die direct verband houden met de gemeentelijke financiën. De opschalingskorting wordt definitief afgeschaft. Dat blijkt uit de voorjaarsnota die het demissionair kabinet vandaag vervroegd aan de Tweede Kamer heeft gestuurd. De nieuwe financieringssystematiek voor decentrale overheden, waarbij het gemeente- en provinciefonds wordt geïndexeerd op basis van het bruto binnenlands product, gaat al dit jaar in en niet pas in 2027.

Opschalingskorting wordt definitief afgeschaft
De opschalingskorting werd in 2015 ingevoerd als prikkel voor gemeenten om te fuseren. Het idee van het toenmalige kabinet was dat grotere gemeenten veel schaalvoordelen hebben, dus dat een korting op het gemeentefonds gerechtvaardigd was. In die tijd wilde het rijk nog toe naar een systeem met alleen maar 100.000-plus gemeenten, maar die beleidsambitie werd al snel losgelaten. De opschalingskorting, oplopende tot bijna een miljard in 2025, bleef wel. Sinds 2020 is de opschalingskorting bevroren.
De gepauzeerde opschalingskorting zou in 2026 terugkeren, maar gemeenten en veel landelijke partijen roepen al langer op tot het volledig afschaffen ervan. In de voorjaarsnota bevestigt het demissionair kabinet dat in overleg met de VNG het IPO en de waterschappen inderdaad zo besloten is. Het rijk geeft daarom vanaf 2026 structureel 715 miljoen extra aan decentrale overheden.

Nieuwe financieringssystematiek wordt eerder ingevoerd
In combinatie met het besluit om de opschalingskorting af te schaffen maakt het demissionair kabinet in de voorjaarsnota ook bekend dat de nieuwe financieringssystematiek voor het gemeente- en provinciefonds al dit jaar wordt ingevoerd. Tot op heden was het ingangsjaar 2027, wat zou leiden tot een terugval van middelen in 2026 van 2 miljard ten opzichte van 2025. Daarom werd 2026 ook wel het ravijnjaar genoemd.
Omdat dit invloed heeft op de lopend begroting van gemeenten en provincies is besloten de impact voor 2024 volledig, en voor 2025 deels te dempen. Ook voor 2026 tot en met 2029 vindt compensatie plaats. Deze is zodanig dat dit per saldo voor de periode 2026 tot en met 2029 resulteert in een plus van 675 miljoen euro voor gemeenten en 44 miljoen euro voor provincies. Echter leidt de gedeeltelijke compensatie in 2025 tot een verlaging van 675 miljoen.
Volgens het demissionair kabinet kunnen praktisch alle gemeenten de incidentele korting van 675 miljoen op het gemeentefonds in 2025 opvangen. Dat standpunt baseert het kabinet op de flink gegroeide gemeentelijke reserves van de afgelopen jaren.

Conclusie
Concluderend kunnen we stellen dat de financiën van lokale overheden sterk in beweging zijn. Veel gemeenten waren zich al aan het voorbereiden op het genereren van meer inkomsten uit de lokale heffingen en worden daarbij ondersteund door Involon. Voor 2026 zal dit voor veel gemeenten onverminderd urgent blijven.

Gerelateerde opleidingen

Geen gerelateerde opleidingen om weer te geven

Nico is verantwoordelijk voor Advies en het Kenniscentrum. Zijn kennis en ervaring heeft hij opgedaan door advies en interim opdrachten bij lokale overheden op het gebied van heffing en invordering van lokale belastingen. Opdrachten zoals het leidinggeven aan professionals, procesanalyses, organisatieadviezen en het implementeren van verbeteringen.

Vakinhoudelijk liggen zijn expertises op het gebied van financieel-juridische vraagstukken, waaronder het harmoniseren van belastingen en kostendekkende heffingen. Ook treedt hij op als docent en coach.

Gerelateerde artikelen

Basisregistraties
Belastingen
Financiën
Involon Update

Mis nooit meer een belangrijke startdatum voor een opleiding of een waardevol gratis webinar! Met onze gloednieuwe Involon Update blijf je altijd up-to-date over Basisregistraties, Belastingen en Financiën. Als trouwe ontvanger van onze...

Basisregistraties
Belastingen
Financiën
Website Involon

In de uitvoering van ons werk stellen we de klant centraal en willen we voorop lopen in de kwaliteit waarmee we ons werk uitvoeren. Mede hierdoor hebben we het afgelopen jaar een stevige...

Basisregistraties
Belastingen
Financiën
Involon Opleidingskalender

Of je nu een diploma-opleiding zoekt, een basiscursus nodig hebt, jezelf wilt bijscholen tijdens workshops, of jezelf wilt ontwikkelen tijdens studiedagen – bij Involon vind je de perfecte opleiding op het gebied van...

Belastingen
Financiën
Het Hoofdlijnenakkoord duwt gemeenten dieper het ravijn(jaar) in

Gisteren is het hoofdlijnenakkoord gepresenteerd. Onze eerste indruk is dat dit een grote impact kan gaan hebben op lokale overheden. Hoewel er nog veel onduidelijk is over de invulling van het hoofdlijnenakkoord zijn...